Jak liczymy

Metodologia

Każdy werdykt jest wynikiem czystej funkcji: fakty z dowodami na wejściu, werdykt z podstawą prawną na wyjściu. Reguły i cytaty poniżej są generowane z tego samego pliku konfiguracyjnego, którego używa kod.

Źródło prawa

Ustawa z dnia 3 lipca 2026 r. o osobistych kontach inwestycyjnych, Dz.U. 2026 poz. 1098 (ogłoszona 18.08.2026, wchodzi w życie 01.01.2027). Tekst w Dzienniku Ustaw. Reguły kwalifikacji i próg 70 % zapisane są w ustawie; nie ma delegacji do rozporządzenia w tym zakresie. Kwoty zwolnienia (25 000 zł i 100 000 zł) będą indeksowane inflacją od 2030 r.

Trzy pojęcia, które trzeba rozróżnić

1. Aktywa OKI (art. 2 ust. 1 pkt 1) – co w ogóle można trzymać na koncie: m.in. papiery notowane na rynku regulowanym lub w ASO, jednostki FIO/SFIO, obligacje oszczędnościowe. Instrument spoza tego katalogu dostaje werdykt „nie kwalifikuje się” z powodem „Instrument nie jest „aktywem OKI” (nienotowany, brak wniosku o dopuszczenie)”.
2. Waluta (art. 14) – na OKI mogą być aktywa w PLN lub walutach państw UE/EOG/OECD (24 walut).
3. Zwolnienie (art. 26 ust. 1) – dwa koszyki: oszczędnościowy (25 000 zł) i inwestycyjny (100 000 zł), łącznie nie więcej niż 100 000 zł. To jest przedmiot naszego werdyktu.

Drzewo decyzyjne: akcje, PDA, prawa poboru

art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. g

akcji, praw do akcji i praw poboru wyemitowanych przez spółki, których kapitał zakładowy jest denominowany w złotych

• Typ instrumentu inny niż akcja / PDA / prawo poboru (np. kwit depozytowy) → NIE.
• Nie jest aktywem OKI → NIE. Nie ustalono → NIEJASNE.
• Waluta kapitału zakładowego (KRS lub rejestr macierzysty / sprawozdanie): PLN → TAK (koszyk 100 000 zł); inna → NIE; nieznana → NIEJASNE.
• Prefiks ISIN służy tylko do kontroli krzyżowej: niezgodność z krajem rejestracji obniża pewność do średniej, nigdy nie zmienia werdyktu.

Polskie spółki akcyjne mają kapitał w złotych z mocy Kodeksu spółek handlowych, więc odczyt z KRS jest potwierdzeniem. Realnym dyskryminatorem jest kraj rejestracji: spółki z GPW zarejestrowane w Holandii, Luksemburgu czy na Cyprze mają kapitał w EUR i nie kwalifikują się, choć są notowane w złotych.

Drzewo decyzyjne: obligacje, listy zastawne, bony, obligacje oszczędnościowe

art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. e; art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. f; art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. d; art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. b; definicja: art. 2 ust. 1 pkt 11

obligacji, których wartość nominalna wskazana w prospekcie lub innym dokumencie ofertowym jest denominowana w złotych, z wyjątkiem obligacji strukturyzowanych

obligacja strukturyzowana – instrument finansowy o charakterze dłużnym: a) w ramach którego wysokość świadczeń pieniężnych, w tym odsetek, premii lub kwoty wykupu, jest w całości albo części uzależniona od wartości, poziomu, zmienności lub realizacji wskaźnika bazowego lub kombinacji wskaźników bazowych [...], oraz b) którego konstrukcja obejmuje wbudowany instrument pochodny, którego cena rynkowa zależy bezpośrednio albo pośrednio od wartości, poziomu, zmienności lub realizacji wskaźnika bazowego lub kombinacji takich wskaźników – przy czym za obligacje strukturyzowane nie uznaje się instrumentów finansowych o charakterze dłużnym oferowanych w oparciu o umowy zawierające wyłącznie standardowe klauzule wcześniejszego wykupu, mechanizmy zmiany oprocentowania o charakterze rynkowym, konwersję na akcje lub inne prawa majątkowe lub inne postanowienia umowne niewprowadzające niezależnej ekspozycji na wskaźnik bazowy

• Skarbowy papier oszczędnościowy (EDO, COI, ROR…) → TAK, koszyk 25 000 zł. Bez testu strukturyzacji.
• Bon skarbowy: nominał w PLN → TAK, koszyk 25 000 zł.
• List zastawny: nominał w PLN wg prospektu → TAK, koszyk 100 000 zł.
• Obligacja: nie jest aktywem OKI (nienotowana) → NIE. Nominał w innej walucie → NIE. Nominał nieznany → NIEJASNE.
  • Obie przesłanki obligacji strukturyzowanej (a) i (b) spełnione → NIE.
  • Wyjątek z definicji (zwykły call, WIBOR + marża, konwersja na akcje) → nie jest strukturyzowana → TAK.
  • Dokładnie jedna przesłanka spełniona → NIEJASNE. Ustawa łączy przesłanki spójnikiem „oraz”, ale uzasadnienie projektu opisuje je alternatywnie; do czasu objaśnień MF nie rozstrzygamy.
  • Warunki emisji niezweryfikowane → NIEJASNE (pewność niska).

Waluta z tabeli Catalyst jest polem danych, nie treścią prospektu, dlatego daje pewność co najwyżej średnią. Ustawa odwołuje się do wartości nominalnej „wskazanej w prospekcie lub innym dokumencie ofertowym”.

Drzewo decyzyjne: fundusze i ETF-y

art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b; art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. c; art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. a; art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. d; art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. c; lista kwalifikowanych aktywów: art. 26 ust. 4

jednostek uczestnictwa funduszu inwestycyjnego lub certyfikatów inwestycyjnych publicznego funduszu inwestycyjnego zamkniętego [...], jeżeli statut tych funduszy w zakresie polityki inwestycyjnej przewiduje, że co najmniej 70 % aktywów stanowią kwalifikowane aktywa

tytułów uczestnictwa funduszu zagranicznego w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy o funduszach inwestycyjnych [...], jeżeli polityka inwestycyjna określona dla tego funduszu przewiduje, że co najmniej 70 % aktywów stanowią kwalifikowane aktywa

Kwalifikowane aktywa [...] stanowią: 1) obligacje, z wyjątkiem obligacji strukturyzowanych, których wartość nominalna [...] jest denominowana w złotych i które są przedmiotem obrotu na rynku regulowanym lub w ramach alternatywnego systemu obrotu [...]; 2) listy zastawne [...] denominowana w złotych [...]; 3) bony skarbowe, których wartość nominalna jest denominowana w złotych; 4) akcje, prawa do akcji i prawa poboru, wyemitowane przez spółki, których kapitał zakładowy jest denominowany w złotych, jeżeli są przedmiotem obrotu na rynku regulowanym lub w ramach alternatywnego systemu obrotu [...]; 5) środki pieniężne na rachunku pieniężnym denominowane w złotych; 6) należności na rachunku pieniężnym denominowane w złotych.

• Typ funduszu wyznacza dokument: FIO / SFIO / publiczny FIZ (w tym Beta ETF) → statut; fundusz zagraniczny (UCITS z UE/EOG, większość ETF-ów) → polityka inwestycyjna z prospektu/KID; UFK → regulamin lokowania; DFE → statut. Niepubliczny FIZ i fundusz spoza UE/EOG → NIE (brak w katalogu).
• Wskaźnik ryzyka PRIIP = 1 → koszyk 25 000 zł; inaczej koszyk 100 000 zł.
• Fundusz inwestuje przez inne fundusze → NIE (jednostki innych funduszy nie są kwalifikowanymi aktywami).
• Klauzula polityki z minimalnym udziałem X % dla klasy aktywów:
  • X ≥ 70 % i klauzula odwołuje się wprost do kwalifikowanych aktywów z art. 26 ust. 4 → TAK (wysoka).
  • X ≥ 70 % i klasa mieści się w całości w art. 26 ust. 4 → TAK (co najwyżej średnia).
  • X ≥ 70 %, ale klasa szersza (np. „akcje notowane na GPW” – obejmuje spółki z kapitałem w EUR) → NIEJASNE.
  • X < 70 %, albo klasa spoza katalogu z udziałem > 30 % → NIE.
  • Brak dokumentu lub klauzuli → NIEJASNE (niska). To domyślny wynik, dopóki statuty nie zostaną zaktualizowane.

Konsekwencja praktyczna: w zbiorze na dzień ostatniego przebiegu żaden fundusz ani ETF nie otrzymuje werdyktu „kwalifikuje się”. Żaden z dostępnych statutów, prospektów ani dokumentów KID nie zawiera klauzuli odwołującej się do kwalifikowanych aktywów z art. 26 ust. 4 ani do jej podzbioru. Nie jest to ocena jakości funduszy ani prognoza — to odczyt dzisiejszych dokumentów wobec przepisu, który wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r.

Test dotyczy treści dokumentu („przewiduje”), nie faktycznego składu portfela. W konsultacjach projektu izba funduszy zwracała uwagę, że fundusze inwestujące w praktyce w polskie aktywa, ale bez kryterium 70 % w statucie, nie skorzystają ze zwolnienia. Uchwalony tekst tego nie zmienił.

Poziom pewności

• wysoka – wszystkie fakty na ścieżce decyzyjnej pochodzą z rejestru urzędowego (KRS, KNF) lub dokumentu emisyjnego z cytatem.
• średnia – co najmniej jeden fakt pochodzi z pola danych giełdy lub serwisu pośredniczącego, albo wnioskowanie jest pośrednie.
• niska – heurystyka, nazwa instrumentu, brak dokumentu. Werdykt „niejasne” nigdy nie ma pewności wysokiej.

Data werdyktu to najstarsza data sprawdzenia spośród użytych faktów, żeby nie ukrywać przeterminowanych źródeł.

Źródła danych

• GPW i NewConnect – listy spółek, ISIN, notowanie (aktywa OKI).
• KRS (API Ministerstwa Sprawiedliwości) – waluta kapitału zakładowego, kraj siedziby.
• Bankier.pl – numery KRS/NIP/REGON emitentów (pośrednio, do odpytania KRS).
• Rejestry macierzyste i sprawozdania finansowe – kapitał emitentów zagranicznych (ręcznie kuratorowane wpisy).
• Catalyst – lista instrumentów dłużnych, waluta, rodzaj oprocentowania.
• Ministerstwo Finansów – listy emisyjne obligacji skarbowych, obligacje oszczędnościowe.
• KNF – rejestr TFI i funduszy inwestycyjnych.
• Statuty, prospekty i KID funduszy – klauzule polityki inwestycyjnej (cytowane dosłownie).

Hosty użyte w bieżącym zbiorze: about.allegro.eu, agiofunds.pl, agroliga.com.ua, api-krs.ms.gov.pl, ariregister.rik.ee, astartaholding.com, biznes.pap.pl, cavatina.pl, cdn.financialreports.eu, cyprusregistry.com, docs.luminametals.pl, enefi.hu, gpwcatalyst.pl, graph.immofinanz.com, hanetf.com, icpd.bg, interrao.lt, ir.huuugegames.com, ir.photonenergy.com, ml-eu.globenewswire.com, newconnect.pl, pl.kruk.eu, s3.eu-central-1.amazonaws.com, share.analizy.pro, www.amrest.eu, www.annualreports.com, www.bankier.pl, www.cez.cz, www.eurohold.bg, www.globenewswire.com, www.gov.pl, www.gpw.pl, www.knf.gov.pl, www.krka.biz, www.marketscreener.com, www.northdata.com, www.obligacjeskarbowe.pl, www.pepcogroup.eu, www.santander.com, www.sopharmagroup.com, www.tmr.sk, www.unicreditgroup.eu, www.warimpex.com.

Kody powodów

Aktualizacje

Pipeline uruchamia się automatycznie raz w miesiącu (nowe notowania, zmiany kapitału, zmiany statutów). Data ostatniego przebiegu: 18.09.2026. Kod reguł, testy i pliki źródłowe są otwarte w repozytorium projektu.